Kadınlarda İdrar kaçırma

Kadınlarda İdrar Kaçırma

      İdrar kaçırma her yaş ve cinsiyette hayat kalitesini bozan cansıkıcı bir durumdur. Kadınlarda görülen idrar kaçırmalar kabaca ikiye ayrılır. Bu sınıflandırma dışında kalan idrar kaçırma tipleri nadir görülmekte ve tedavileri burada bahsedilecek tedavi yöntemlerinden farklı olabilmektedir. Sıklıkla karşılaştığımız kaçırma tiplerini stress ve urge(overaktif) tipte kaçırma olmak üzere ikiye ayırmaktayız. 

       Stress tipte kaçırma basitçe öksürmekle, hapşırmakla, gülmekle olan yani karın içi basıncını arttıran aktivitelerle ortaya çıkan kaçırma tipidir. Tedavisi tıbbi veya cerrahi yöntemlerle yapılabilmektedir. Tıbbi tedaviler arasında bir takım östrojen ve antidepresan içeren ilaçlar ve kegel egzersizi denilen bölgesel kas egzersizine dayalı yöntemler sayılabilir. Bunun yanında kegel egzersizi özel cihaz veya enstruman yardımlı yapılabilmekte ve yöntemin başarısı arttırılmaya çalışılmaktadır. Cihaz yardımlı kegel egzersizi için manyetik pelvik taban stimulayonu yapan ExMI koltuğumuzu ve yöntemi daha detaylı inceleyebilirsiniz.  Eğer tıbbı tedaviler ile başarılı olunamaz veya tıbbi tedaviden fayda görme olasılığı az olan ciddi idrar kaçırması olanlarda cerrahi planlanmaktadır. Tarihsel olarak açık ve vaginal yaklaşımlardan sonra laparaskopik yöntemlerde tanımlanmıştır. Birçok yöntem etkisiz ve güvenlik nedeniyle terkedilmiştir. Başarılı bulunan açık prosedürlerden uygulanması daha kolay olan baskısız askı operasyonlarına geçiş yapılmıştır. (Tension Free Sling) Bu operasyonlar arasında en sık cerrahın deneyimine göre TOT ve TVT ameliyatları yapılmaktadır. klinik sonuçları benzer olan yöntemlerin birbirlerine göre komplikasyon avantajları vardır. Emniyetli ve etkin sonuçlarından ötürü günümüzde populer olmuşlardır. Ben daha çok TOT (Transobturatuar type) yöntemini uygulamaktayım. 

Lokal anastezi altında dahi uygulanabilen bu yöntemde operasyon 20 dakikada tamamlanabilmekte,24 saatlik izlem ve sondanın çekilmesini takiben hasta taburcu edilmektedir. Sonda çekilmesini takiben hastanın stres tipte kaçırması tamamen son bulmaktadır.  Ameliyat sonrasında koruyucu antibiyotik ve bazı ilaçlar geçici bir süre için başlanabilmektedir. 

          Şematik olarak yukarıda gösterilen TOT operasyonu sırasında işlem vajen içerisinden yapılmakta yaklaşık 1-2 cm' lik vajen duvarı kaldırılıp yaklaşık 1 cm genişliğindeki özel askı materiyali obturatuar kanal dediğimiz pelvis kemikleri içerisinden geçirilerek, idrar kesesinden sonraki idrar yolu, basınç uygulanmaksızın askıya alınmaktadır. Hasta konforu, etkinliği ve emniyeti açısından daha önce tariflenmiş birçok yöntemden daha başarılı bir yöntem olarak TOT prosedürü günümüzde popüler olmuştur.

         Urge tipi idrar kaçırma (Aşırı aktif mesane sendromu) ani idrar hissi ve yetiştirememe tarzında tariflenir. İdrar kaçırma eşlik edebilir veya eşlik etmez. Yine sıklıkla gece birden çok idrar hissi ile uyanma bu duruma eşlik eder. En ciddi sorun yaşlılık dönemin de tuvalete yetişmek isterken yaşanan düşmeler ve kalça kırıklarıdır. Hayat kalitesini bozması yanında daha ciddi sağlık problemleine yol açabilmesi nedeniyle tedavi edilmesi gerekmektedir. 

         Tanıda Hacim-Sıklık çizelgesi, ürodinami çalışmaları gibi spesifik değerlendirme yöntemleri yanında, Tam idrar tahlili, röntgen ve ultrason gibi temel değerlendirme yöntemleri kullanılır. 

        Tedavisi sıklıkla ilaçlarla ve davranış terapisi ile yapılır. Daha az görülmekle birlikte, ilaçlardan ve davranış tedavisinden fayda görmeyen hasta grubuna nöromodülasyon veya botoks tedavileri planlanabilir. Uygulanabilen tarihsel cerrahi yöntemler günümüzde pek uygulanmamaktadır bu nedenle bahsedilmeyecektir. 

     Davranış tedavisinde amaç hastanın, düzenli aralıklarda işemesinin gerçekleştirilmesine dayanır ve Bu davranış biçimi, şartlı bir oto kontrol oluşturarak alışkanlık haline getirilmeye çalışılır. 

      İlaç tedavisinde son yıllarda çokça sayıda ilaç geliştirilmiş olup yan etkileri birbirlerine benzerdir. İlacın etkisi idrar kesesi üzerinde ki bir takım özel reseptörlerin bağlanmasına ve işeme hissinin azaltılmasına dayanır. Davranış terapisi ile birlikte uygulanması çok önemlidir. tedavi şikayetleri azatmaya yöneliktir. Genellikle kalıcı sonuç alınmaz. Uzun süreli kullanılması gerekebilmektedir.      


© necmi bayraktar 2019